Mwaka A – Jumapili ya 21 ya Kipindi cha Kawaida
Mathayo 16:13-20: Wewe ndiwe Kristo!… Nawe ni Petro!

Injili ya leo inatuletea “ungamo la imani” la Petro karibu na mji wa Kaisaria ya Filipi, kaskazini-mashariki mwa Israeli, katika eneo ambalo kwa sehemu kubwa lilikuwa la kipagani. Yesu alikuwa “amejitenga” katika eneo hilo, nje ya mipaka ya kawaida ya mahubiri yake, ili awe peke yake na wanafunzi wake. Mabadiliko makubwa yalikuwa karibu kutokea katika utume wake, na Yesu alitaka kuwaandaa wanafunzi wake.

Katika mazingira hayo ya kujitenga — Luka 9:18 inasema hata kwamba jambo hilo lilitokea wakati “Yesu alipokuwa mahali pa faragha akisali” — Bwana, ambaye alikuwa ametambua dalili za mgogoro uliokuwa ukikaribia, akafanya kama… “uchunguzi wa maoni”: “Watu husema Mwana wa Adamu ni nani? Wakajibu: Wengine husema ni Yohane Mbatizaji, wengine Eliya, wengine Yeremia au mmoja wa manabii.” Kwa hiyo, umati ulimwona Yesu kuwa nabii, nabii mkuu, lakini ulimwelewa kwa kutumia mitazamo ya zamani. Kama uchunguzi huohuo ungefanywa leo, matokeo yasingekuwa tofauti sana: mtu wa ajabu, mwenye mwanga wa pekee, mwanamapinduzi, mleta mabadiliko, mtu mwenye maono… Lakini maelezo hayo yote hayatoshi.

Yesu akaendelea: “Lakini ninyi, mwasema mimi ni nani? Simoni Petro akajibu: Wewe ndiwe Kristo, Mwana wa Mungu aliye hai.” Petro, pia kwa niaba ya wale Kumi na Wawili, alitamka ungamo lake binafsi la imani, ambalo Yesu alilitambua kuwa limevuviwa na Baba. Wakati huo Yesu akamfunulia Petro wito wake na utambulisho wake: “Nami nakuambia: wewe ni Petro, na juu ya mwamba huu nitalijenga Kanisa langu… Nitakupa funguo za Ufalme wa mbinguni: chochote utakachofunga duniani kitakuwa kimefungwa mbinguni, na chochote utakachofungua duniani kitakuwa kimefunguliwa mbinguni.” Tutambue ulinganifu huu: “Wewe ndiwe Kristo” na “Wewe ni Petro.” Hapa si suala la kubadilishana maneno ya heshima, bali ni ufunuo wa utambulisho wa kila mmoja kwa mwenzake.

Hapa tunaona uwekaji rasmi katika utume, unaowakilishwa na ishara tatu: kubadilishwa kwa jina (Petro, mwamba), kukabidhiwa kwa funguo, na mamlaka ya kufunga na kufungua. Tunaweza kusema kwamba Yesu anampa Petro mambo matatu kati ya mamlaka yake ya Kimasihi: kuwa Mwamba (tazama Danieli 2:31-35; Mathayo 21:42; 1 Wakorintho 10:4), kuwa na funguo za Ufalme na kuwa na mamlaka ya kufunga na kufungua (Ufunuo 3:7: “Yeye aliye na ufunguo wa Daudi: afunguapo, hakuna anayeweza kufunga; naye afungapo, hakuna anayeweza kufungua”). Yesu, Bwana wa Kanisa, katika kifungu hiki anampa Petro mamlaka ya kuwa mwakilishi wake kwa ajili ya kulitumikia Kanisa lake.

1. Mimi ni nani kwako?

Swali hili linaelekezwa kwetu leo. Kristo hatarajii jibu tulilokariri katika katekisimu. Hilo lingekuwa jibu lililopitwa na wakati. Hatarajii jibu la mazoea. Hilo lingekuwa jibu lisilo na shauku. Wala hatarajii jibu lililotungwa na akili pekee. Hilo lingekuwa jibu baridi, lisilo na moyo. Yesu anasubiri jibu linalozaliwa katika uhusiano wetu wa ndani kabisa naye. Tunawezaje kulipata? Tujiulize ni kwa kiwango gani tuko tayari kujihatarisha kwa ajili yake. Kipimo cha juu kabisa ni kipi? Kutoa maisha yetu! Leo ushuhuda wa Kikristo unaweza kuchukua, kwa namna mbalimbali, mwelekeo wa kifodini. Si nchini Pakistan, India, China au Nigeria pekee… bali hata hapa Ulaya, kupitia dhihaka na kutojali kunakoendelea kidogo kidogo kila siku. Kwa sifa nne za Kanisa — moja, takatifu, katoliki na la kitume — tunaweza karibu kuongeza sifa ya tano: linaloteswa!

Hata hivyo, haitoshi kutoa jibu mara moja kwa wakati wote. Maisha ni mabadiliko. Katika kila uhusiano hufika nyakati za mgogoro, ambapo tunaweza kuhisi kana kwamba hatumtambui tena mwenzetu. Ni wakati mgumu ambao unaweza kuwa sababu ya kutengana kabisa, au nafasi ya kukua katika kufahamiana zaidi. Jambo hili linaweza kutokea pia katika uhusiano wetu na Kristo. Kwa sababu hiyo pia, baadhi ya Wakristo huishia kujiweka mbali naye. Uhusiano na Yesu hugeuka kuwa mazoea yasiyo na msukumo, na polepole kutojali na umbali huingia. Tunadhani kuwa tunamjua na kwamba hana tena jambo jipya la kutuambia. Injili yake inakuwa kama kitabu ambacho “tumeshasoma.” Hapo tunaweza kuondoka tukiwa tumechoka na kukata tamaa, au uhusiano wetu naye unadhoofika taratibu katika hali ya uchungu na huzuni.
Tunawezaje kuepuka hatari hii? Tunaweza kutaja njia mbili.

2. Macho yakikazwa… kwa “sungura”!

Usiondoe macho yako kwa Yesu! “Tupige mbio kwa uvumilivu katika shindano lililowekwa mbele yetu, tukimkazia macho Yesu, mwanzilishi na mkamilishaji wa imani yetu” (Waebrania 12:1-2). Hadithi moja ya Mababa wa kale wa jangwani inaeleza jambo hili kwa namna ya kufurahisha lakini yenye maana kubwa.

Siku moja, mtawa kijana alikwenda kumtembelea mtawa mzee, aliyekuwa na umri mkubwa na uzoefu mwingi, akamwambia: “Baba yangu, nieleze kwa nini watu wengi wanakubali maisha ya utawa, lakini ni wachache sana wanaodumu; wengi hurudi nyuma.” Mtawa akajibu: “Tazama, jambo hilo hutokea kama wakati mbwa anapomwona sungura. Anaanza kumkimbiza na kubweka kwa nguvu. Mbwa wengine humsikia mbwa huyo akibweka huku akimkimbiza sungura, nao pia huanza kukimbia: wanakuwa wengi wakikimbia pamoja na kubweka. Lakini ni mbwa mmoja tu aliyemwona sungura, na ni yeye mmoja tu anayemfuatilia kwa macho. Baada ya muda, mmoja baada ya mwingine, wale wote ambao hawakumwona sungura kwa kweli, na waliokuwa wakikimbia tu kwa sababu mwingine alimwona, huchoka na kuishiwa nguvu. Lakini yule aliyekaza macho yake mwenyewe kwenye lengo hufika mpaka mwisho na kumkamata sungura.” Kisha akasema: “Tazama, jambo hilo hutokea pia kwa watawa. Ni wale tu ambao wameyakaza macho yao kwa kweli kwa Yesu Kristo, Bwana wetu aliyesulubiwa, ndio wanaofika mpaka mwisho.”

3. Kujitazama katika kioo cha macho ya Kristo

Swali la Yesu linaendelea kutufikia: “Mimi ni nani kwako?” Je, umewahi kufikiria kumuuliza wewe pia swali hilohilo: “Lakini wewe, Yesu, unasema mimi ni nani?” Jibu lake pekee linaweza kuangaza fumbo la sisi ni nani; la sivyo, tunabaki fumbo kwetu wenyewe. Yeye pekee ndiye anayeweza kutufunulia jina letu la kweli (Ufunuo 2:17), yaani utambulisho wetu. Ni kukutana huku naye uso kwa uso tu kunakoweza kuupa uhusiano wetu naye kina na uthabiti.

“Tunapokaribia fumbo la Mungu, tunagundua uso wetu; tunapokaribia Ukweli wa Mungu, tunapokea ukweli kuhusu sisi wenyewe. Kuungama utambulisho wa Kristo kunaturudishia utambulisho wetu wa ndani kabisa… Ikiwa mnataka kugundua ninyi ni nani kwa kweli, jitazameni katika kioo cha macho ya Mungu” (Paolo Curtaz).

Kwa tafakari binafsi

1) Katika wakati wa “kujitenga,” tumwulize Bwana na tumruhusu yeye pia atuulize: “Bwana, wewe ni nani kwangu? Nami ni nani kwako?”

2) Tujilinganishe na utambulisho wa Petro, unaoutia mwanga wito wa Mkristo: kuwa MWAMBA, yaani kuwa msaada kwa imani ya wengine, licha ya udhaifu wa imani yetu wenyewe; kutumia UFUNGUO wa Ufalme, yaani msalaba wa Yesu, ili kufungua vifungo vya utumwa na kuwaunganisha watu kwa vifungo vya udugu!

Padri Manuel João Pereira Correia, MCCJ